Có một vài câu hỏi về môn thể thao lặn bắn cá mà nhiều người thường hay đặt ra:

Lặn bắn cá có phải là một môn thể thao hay không?

Lặn bắn cá có nhân đạo hay không?

Lặn bắn cá có tàn phá môi trường thiên nhiên hay không?

Lặn bắn cá có phải là một môn thể thao?

Trước hết tôi xin nhắc lại một đoạn trích trong wiki (xem thêm bài: Giới thiệu lặn bắn cá)

“Phải nói rằng thợ săn dưới nước không được  bất kỳ bộ phận nào của công chúng coi là một hình ảnh tốt. Công chúng chỉ biết đến anh ta như hình ảnh của cậu bé quậy phá, mặc trang phục kết hợp tang tóc và được trang bị vũ khí để giống như Zorro và Tarzan. Anh ta giống hệt một kẻ sát nhân, chỉ để thấy, để bị thuyết phục, nụ cười tự hào mà anh ta có khi trở về cảng sau vài giờ săn bắn, vài con cá treo trên thắt lưng giống như da đầu trên cổ của người Mohammed cuối cùng. ” -Y. Baix, năm 1971

Với đoạn văn này các bạn thấy đấy, hầu như đa số công chúng cảm thấy lặn bắn cá là một hành động tàn ác, tạo nên một hình ảnh rất xấu, đặc biệt là những người theo và tin vào triết lý của phật giáo. Đa số đều kết luận: lặn bắn cá là một hành động giết chóc chứ không phải là một nghề nghiệp lại càng không phải là một môn thể thao.

Luyện tập và thi đấu lặn bắn cá

Hãy khoan nói đến hình ảnh của nó đem lại cho công chúng ấn tượng gì? Trước hết chúng ta hãy xem xét xem chúng có phải là mội môn thể thao không nhé! Vậy thể thao là gì? Có gì để phân biệt: thể thao, hoạt động nghề nghiệp hoặc các hoạt động khác? Tôi quan niệm rất đơn giản thể thao là một hoạt động để rèn luyện bản thân mình tốt hơn (khoẻ hơn, sống lâu hơn, thông minh hơn, v.v.) chứ không phải là để kiếm tiền và quan trọng là thể thao là hoạt động để người ta thoả mãn đam mê và sở thích của mình. Những người hoạt động thể thao chuyên nghiệp như các cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp, các võ sỹ thi đấu chuyên nghiệp, v.v. hoạt động của họ đã thoát ra khỏi quan niệm thể thao thông thường và đã chuyển sang một hoạt động hành nghề chuyên nghiệp. Tất cả các hoạt động thể thao thông thường hay chuyên nghiệp cũng vậy đều có các quá trình: luyện tập và thực hiện (có thể là thi đấu, có thể là thực hiện các công việc chuyên môn). Nhưng mục đích của luyện tập và thực hiện lại có sự khác nhau. Người chơi thể thao nói chung chỉ luyện tập sao cho tốt nhất cho mình, còn người chơi thể thao chuyên nghiệp thì luyện tập để sao cho kết quả tốt nhất (nhiều khi gây bất lợi cho cả sức khoẻ của mình). Người chơi thể thao thông thường thi đấu để thoả mãn sự đam mê, sự hưng phấn của mình. Người chơi thể thao chuyên nghiệp thi đấu là để chiến thắng, để thu được lợi ích lớn nhất.

Với những người lặn bắn cá các bạn hãy xem anh ta luyện tập. Thứ nhất các bạn sẽ thấy rằng anh ta là người được rèn luyện cẩn thận. Ví dụ những buổi luyện tập thường ngày của họ là luyện tập hệ hô hấp, hệ tuần hoàn và hệ thần kinh. Họ tập luyện thói quen thở bằng bụng, làm tiêu mỡ bụng, tốt cho hệ cơ bụng, tốt cho hệ tuần hoàn, hệ hô hấp và cả hệ bài tiết nữa. Trong khi đó đa số có thói thở chỉ bằng lồng ngực, lượng không khí hít vào ít, thở ra không sâu, nhịp thở nhanh hơn. Kèm với những luyện tập này là một lô kỹ năng người lặn bắn cá sử dụng để thích nghi với tình trạng tăng thán khí (hàm lượng CO2 trong máu) và thiếu oxy khi lặn. Họ phải luyện tập để có thể giảm nhịp tim xuống chậm thành chỉ còn 30 đến 40 lần trong một phút. Họ cũng phải luyện tập để tự làm chủ cơ thể của mình, không để mình rơi vào tình trạng căng thẳng, căng cơ. Đây là một tác dụng rất lớn để vượt qua strest, vượt qua những nỗi phiền muội, bức xúc của cuộc sống hiện đại. Còn có những buổi tập kỹ thuật căng thẳng việc trong hồ bơi (khi luyện tập). Mỗi lần đi lặn bắn từ 2 đến 5 tiếng thì không thể gọi là: không thể thao được. Cũng có một số rất ít hiện nay mưu sinh bằng nghề lặn bắn cá  nhưng thực sự là rất ít vì hiệu quả không xứng với công sức bỏ ra. Lặn bắn cá bây giờ chủ yếu là hoạt động giải trí. Hiệu quả thường không đáng kể so với những gì họ bỏ ra (mua bộ đồ nghề, đi lại, thuê tàu ..).Hiệu quả thu được chỉ là sự vận động, thoả mãn sự đam mê. Đôi khi là sự hẹn hò của những người bạn cùng chung đam mê và một chút hải sản bổ sung cho bữa cơm gia đình. Cho đến nay lặn bắn cá chưa được coi là một môn thể thao olimpic chính thức, nhưng vẫn được coi là một môn thể thao ở nhiều nước mặc dù vẫn có nhiều người có ấn tượng xấu với nó.

Lặn bắn cá có nhân đạo không?

Để định nghĩa chính xác thế nào là nhân đạo tôi nghĩ rất khó. Ví dụ theo quan điểm của phật giáo, sát sinh có lẽ là một hành động vô nhân đạo nhất. Vậy người làm nghề đồ tể, việc làm hàng ngày của họ là sát sinh thì liệu họ có nhân đạo hay không, người ăn thịt (nguyên nhân của hành động sát sinh) có nhân đạo không còn người ăn chay thì sao, không lẽ cây cỏ không có sinh mạng. 

Nhân đạo là gì?

Một người thiện tâm lên chùa phóng sinh hàng trăm con chim liệu hành động đó có nhân đạo không, nếu không vì họ những con chim đó đã không bị bắt và có lẽ từng đó chim đã chết trong quá trình săn bắt và vận chuyển trước khi được phóng sinh.

Những người châu Âu thường tự hào về hành vi của họ đối với vật nuôi, họ gọi những con thú họ nuôi là bạn, họ đối xử với chúng đôi khi còn tốt hơn đối xử với con cái. Nhưng, nếu bạn phân tích sâu hơn thì các bạn sẽ thấy, ví dụ: những con chó cưng đó nhiều khi cả đời không được ăn gì khác ngoài những hạt đã được chế biến công nghiệp, nhiều con đi ra đường còn phải đeo một cái vòng cổ (không phải rọ đâu nhé) để không được ăn, không được ngửi bất cứ thứ gì. Thê thảm hơn nữa chúng đều bị lôi đi bằng một sợi dây, bạn có lôi bạn của bạn như thế bao giờ không? Hơn nữa gần như tới 80% chú chó và nàng chó châu Âu đến chết vẫn không biết mùi vị của tình yêu là gì, sinh sản của chúng được tính toán và quản lý theo mục đích kinh doanh của con người. Bản thân chúng, tổ tiên của chúng và tiếp đến những thế hệ tiếp theo của chúng đều sẽ được thuần hoá theo mục đích của con người. Còn mong muốn của bản thân chúng là gì? Ai biết? Không quan trọng miễn là chúng thoả mãn được nhu cầu của con người là được. Hình như tôi hơi lan man rồi nhưng tôi chỉ muốn nói một hành động bên ngoài của một người chưa chắc đã biểu hiện bản chất của người đó, một người đồ tể chọc tiết con lợn bởi vì đó là nghề nghiệp của họ, một cô gái nhỏ nhốt một con thỏ trong chuồng hàng ngày cho ăn, vuốt ve và chơi với nó, đó là sự thoả mãn về tâm lý, cả hai hành động đều là để thoả mãn mục đích, không thể nói hành động nào là nhân đạo hơn được.

Trở lại với lặn bắn cá, là một môn thể thao bắt nguồn từ những hoạt động nguyên thuỷ nhất của con người đó là hành động săn bắn để kiếm sống. Những hành động đó đến nay vẫn không thay đổi là bao, vẫn là những mũi nhọn, vẫn là thợ săn và con mồi. Có người quan niệm đó là những hành động dã man, không văn minh, v.v. Tuy nhiên người nguyên thuỷ chính là tổ tiên của chúng ta, những hành động mà người ta coi là dã man đó là những hành động bẩm sinh, là thể hiện bản chất. Có rất nhiều những hành động khác được người ta dùng ngôn ngữ, vãn chương, hình ảnh để che lấp đi nhưng thực sự là dã man hơn nhiều. Một vài ví dụ nhỏ: nếu so sánh với môn thể thao gần với lặn bắn cá nhất là môn câu cá chẳng hạn. Nếu bạn thấy một con cá bị bắn thủng, máu phụt ra và chết ngay lập tức bạn sẽ nói hành động thật dã man. Còn con cá bị mắc câu thì sao, nó có thể bị mắc vào mồm, vào họng và đôi khi vào tận trong ruột, nó sẽ bị lôi kéo, phải chịu đựng đau đớn kéo dài cho đến chết. Nếu bạn là cá bạn sẽ lựa chọn cái chết nào, tất nhiên là bạn không biết vì bạn không phải là cá. Tôi không so sánh hình ảnh của môn môn thể thao lặn bắn cá với săn bắn trên cạn vì chúng chính là một vì lặn bắn cá còn được gọi là săn bắn dưới nước, tôi cũng không so sánh nó với các lễ hội chọi trâu, hay môn chọi chó, chọi gà vì tôi cũng không biết chúng có được gọi là các môn thể thao không nữa hay chúng chỉ là những phong tục địa phương. Tôi có thể so sánh nó với môn đua ngựa được không nhỉ? Các con ngựa đua từ nhỏ đã phải đóng móng, đóng hàm thiếc và phải tập luyện cật lực để có thể tham gia các cuộc đua làm thoả mãn thú vui của con người và phần lớn chúng sẽ bị làm thịt trước khi chúng già. Nếu nói vòng vo, bẻ tới bẻ lui thì chắc nói gì cũng được nhưng: quan niệm thế nào đó là suy nghĩ và cảm tính của mỗi người. Tuy nhiên có thể kết luận lặn bắn cá không có gây nguy hại cho con người, nó đem lại sức khoẻ và một chút ít quà từ thiên nhiên cho người chơi, đó là một môn thể thao hoàn toàn lành mạnh.

Tàn nhẫn nhưng có chọn lọc

Lặn bắn cá là một môn thể thao gần gũi với thiên nhiên, khi lặn bắn cá bạn sẽ hoà mình vào thiên nhiên, bạn không chỉ tìm thấy cá bạn còn quan sát được môi trường xung quanh, nó vừa xa lạ lại vừa gần gũi với bạn. Nó xa lạ bởi vì đó là thế giới ở dưới nước, nó gần gũi bởi vì nó luôn ở ngay bên cạnh bạn. Nhưng tôi dám chắc rằng không có một ai không khen “thật tuyệt vời” khi được tận mắt ngắm nhìn thế giới dưới nước. Khi lặn bắn cá bạn không chỉ thưởng thức vẻ đẹp, quan sát cuộc sống dưới nước bạn còn có thể tham gia trực tiếp vào cuộc sống kỳ diệu đó. Có những lúc bạn thấy xung quanh chợt tối xầm lại khi bị một đàn cá nhỏ vây quanh, bạn sẽ thấy những con động vật có vỏ vội vã chui vào vỏ hoặc biến màu khi bạn tiến lại gần. Bạn sẽ cảm thấy đang sống trong một cuộc sống mới khác hẳn với cuộc sống mà bạn đang sống, cuộc sống mà ở đó mạnh được yếu thua, cuộc sống mà ở đó bạn có thể là thợ săn và cũng có thể trở thành con mồi. Lặn bắn cá không đem lại niềm vui cho nhiều người nhưng trứớc hết đem lại niềm vui cho chính bạn, bạn sẽ cảm thấy tiếc khi hụt một con cá to và sẽ cảm thấy thoả mãn khi được một sâu cá nặng. Các bạn bè, người thân sẽ luôn gọi điện hỏi thăm về kết quả săn bắn của bạn. Đó cũng là thời điểm các bạn bè cùng sở thích hẹn hò nhau để cùng thoả mãn niềm đam mê. Đặc biệt mọi người trong gia đình bạn sẽ rất vui vẻ khi bữa cơm tối có thêm món cá tươi.

Lặn bắn cá có tàn phá môi trường không?

Có một số lý luận cho rằng dân lặn bắn cá có thể tới được những nơi mà người ta không thể đánh bắt bằng những phương thức khác (như dùng lưới, dùng lồng hoặc câu giăng), họ nói rằng đó là nơi trú ẩn cuối cùng của một số loài đặc biệt mà số lượng của loài này đang bị giảm sút nghiêm trọng vì các phương tiện đánh bắt hiện đại. Lý luận này đôi khi thật là nực cười và lý luận đó mang tính chất ghen ghét hơn là một lý luận nghiêm túc. Các anh đánh bắt được tại sao chúng tôi thì không? Dân lặn bắn cá thường trả lời như vậy. Hơn nữa có một ước tính (không chính xác lắm) toàn bộ số lượng cá bắn được của toàn bộ dân lặn bắn cá ở Pháp trong vòng 1 năm không bằng số lượng đánh bắt trong 1 tháng của một tầu đánh bắt chuyên nghiệp. Bạn thấy đấy ảnh hưởng của lặn bắn cá đối với loài cá đâu có lớn, có thể nói là rất nhỏ là đằng khác. Lặn bắn cá còn là một môn đánh bắt có chọn lọc. Với môn câu cá bạn bạn có thể câu được những con cá quá nhỏ, có thể câu được những con cá mà bạn không thích, thường người ta vứt đi hơn một nửa số cá câu được vì những lý do này. 

Chú thích đại đa số các quốc gia đều có các quy định về câu cá như: 

Phải mua thẻ câu cá (một hình thức của thuế, phí).

Quy định số lượng cần câu tối đa cho mỗi người câu, giới hạn về số lưỡi cho câu giăng.

Quy định về loài cá được phép câu và kích thước tối thiểu được phép câu, cho nên câu được cá cấm câu hoặc cá nhỏ hơn quy định phải vứt trở lại nước.

Quy định về số lượng (kg hoặc số con) cho mỗi người mỗi ngày nên thừa cũng phải vứt đi.

Ở một số nước khác như một số nước ở châu Phi cá rất nhiều nên nhiều khi đàn cá không ngon ăn tranh hết mồi nên đôi lúc bạn câu được rất nhiều cá nhưng sách về chỉ được vài con vì phần lớn là cá không ngon. Vì vậy đôi khi với môn câu cá sản phẩm thừa rất lớn.

Những rác thải để lại môi trường của nghề đánh cá.

Với lặn bắn cá bạn hoàn toàn có thể chọn bắn con cá nào bạn thích và được phép bắn, trong môn thể thao lặn bắn cá sản phẩm thừa hầu như bằng không. Nếu câu cá thường hay để lại những lưỡi câu rỉ sét, những đoạn dây cước đứt, những cục chì ở dưới đáy biển còn lặn bắn cá thì không để lại gì cả. Nếu so với đánh cá chuyên nghiệp thì lại càng khủng khiếp hơn. Nếu người đánh cá chuyên nghiệp dùng lưới vét thì họ sẽ tàn phá cả một vùng đáy biển, tất cả địa hình, các loài san hô, tảo, rong rêu, các sinh vật nhỏ, v.v. đều bị tàn phá và xáo trộn. Thường thì tỷ lệ sản phẩm thừa của họ rất cao.

Các môn thể thao dưới nước này đều gây ô nhiễm

Lặn bắn cá là môn thể thao ít đem lại ô nhiễm cho môi trường nhất, người chơi thường chỉ vận động bằng chính cơ bắp của mình không dùng các động cơ hơn nữa thường chơi ở biển hoặc các sông, hồ cách xa khu dân cư nên lượng CO2 họ thải ra không đáng kể và lượng tiếng ồn thì bằng không. Lặn bắn cá hầu như không có rác thải ra môi trường, nếu có thì cũng chỉ là những bộ phận cơ thể của cá, nếu thải ra thì cũng là thức ăn cho những sinh vật dưới đáy biển khác.